Brood gesmeerd, kindernagels geknipt, deadlines gehaald, het huis aan kant (reminder: klei nog uit het tapijt pulken), boodschappen binnen, cadeau voor opa gekocht, vriend in de badkamer tegengekomen, check, check, dubbelcheck. Maar… waar blijft journalist Kim Hopmans zelf eigenlijk in dit hele verhaal?

Tekst: Kim Hopmans

“Ik twijfel. Misschien is het toch beter als ik niet ga,” hoor ik mezelf zuchten. Ik heb een dilemma. Eentje in de categorie luxeproblemen weliswaar, maar het gepeins er niet minder om: via via heeft een vriendin kaarten voor een tof feest op de kop getikt. Het is aankomend weekend, in een andere stad, we kunnen er een dagje shoppen én een hotelovernachting aan vastplakken. Mijn agenda laat het in theorie ook nog eens toe. Niets dan mooie dingen dus, wie wil nou niet twee dagen op stap met een vriendin, en vooral zonder kinderen, tijdsdruk, boterhammen smeren, luiers verschonen en aardappels prakken? Elke vezel in mijn lijf schreeuwt: Ja! En toch twijfel ik. Want… mijn kleuter heeft zijn eerste zwemles, daarna zouden we met z’n vieren naar het strand gaan, een dag later hebben we een verjaardag aan de andere kant van het land en… en… [vul hier een triljoen van je eigen triviale redenen in]. Mijn vriend ziet het probleem niet. “Ga gewoon, het zal je goed doen!” Zelf kwam hij vorige week als herboren terug na een fietsweekend in de Ardennen. En ook dat speelt mee, want – zo redeneer ik – als ik dit weekend wegga, zijn we weer niet met z’n vieren. En hoe aantrekkelijk het geopperde uitje ook klinkt, dan beroof ik ons dus allemaal van gezinstijd, door voor mezelf te kiezen. Het voelt een beetje als spijbelen.

Broddellapgeneratie
“Tja,” lacht Esther van Diepen, oprichtster van Mom in Balance en schrijfster van Powermom. “Het verantwoordelijkheidsgevoel dat vrouwen van nature al hebben, wordt in de regel niet minder als daar een gezin bij komt. Veel vrouwen willen het op alle vlakken goed doen en dat perfectionisme kan een valkuil zijn om totaal niet meer aan jezelf toe te komen. Zeker in die eerste, overweldigende fase van het moederschap is het voor velen een uitdaging af en toe eerst aan jezelf te denken.” Dat behoorlijk wat moeders moeite hebben om voor zichzelf te kiezen, komt volgens GZ-psycholoog Merith Cohen de Lara (en eigenaar van Psyche en Zwangerschap B.V.) deels door onze eigen opvoeding. “Wij zijn de broddellapgeneratie, oftewel de eerste generatie die carrière en het moederschap combineert. Terwijl de meesten van ons werken, hadden onze moeders de zorg voorop staan. Dát is ons voorbeeld en maakt dat wij constant het gevoel hebben dat we tekortschieten. Hallo schuldgevoel! We zijn groot geworden met de onbewuste boodschap dat vrouwen de thuissituatie runnen, maar inmiddels is onze werkelijkheid anders: feitelijk zijn we niet meer de moeders die onze eigen moeders waren.”
Hm. Dat klopt wel. Hoewel mijn eigen moeder overleed toen ik tien was en mijn vader – mede daardoor – zowel de moeder- als vaderrol op zich nam, herinner ik uit mijn vroege jeugd dat mijn moeder hoofdzakelijk thuis was. Ze ging pas weer parttime aan het werk toen mijn zus en ik op de basisschool zaten. Bij mijn vriendinnen, een enkele uitzondering daargelaten, was de situatie niet anders: moeder was thuis bij de kinderen en vader zorgde voor het inkomen. Dat heeft invloed op het huidige verschil tussen mannen en vrouwen. Merith: “Vrouwen zijn vanuit hun zwangerschap en borstvoeding al veel meer gewend zichzelf opzij te zetten en rekening te houden met een kind, mannen moeten dat veel meer ‘bedenken’. Maar het gaat ook echt om: wat voor een voorbeeld heb je gehad? Weet je dat we mannen vroeger na hun werk even met rust moesten laten, hun eigen tijd moesten gunnen? In dat licht is het ook niet gek dat mannen van tegenwoordig best te spreken zijn over hun aandeel in de opvoeding of het huishouden, ook al is het minimaal: hij doet immers al veel meer dan zijn eigen vader. Zelf zeg ik altijd tegen mijn man en vrienden: ‘Jullie zijn de laatste generatie van wie dit gedrag gepikt wordt.’ Mijn dochter wordt al zoveel meer gelijkwaardiger opgevoed, die heeft een heel ander voorbeeld.”

Sport, voeding en ontspanning
Overigens heb ik zelf het geluk dat mijn vriend, bij mijn afwezigheid, de zorg en het huishouden vrolijk en probleemloos oppakt, de vriendin met wie ik op stap ga, heeft daar nog een ‘hobbel’ bij. Als zij 24 uur weggaat, legt ze kleding en sportspullen in stapeltjes klaar, ze dekt vast de tafel en bereidt het avondeten voor, zodat er ‘niets kan misgaan’. Esther: “Ik hoor mannen weleens zeggen dat vrouwen minder behoefte hebben aan een weekendje weg of tijd voor zichzelf, maar daar geloof ik niet in. Het is met name het grote verantwoordelijkheidsgevoel van vrouwen dat ten koste gaat van hun ontspanning. Ik spreek regelmatig moeders die trots zijn als ze het tijdens een avondje met vriendinnen ‘gewoon lekker laat maken en niet om 21.30u afhaken’. Echt, zelfs de grootste feestbeesten binden in zodra er kinderen komen.” Herkenbaar. Voordat ik kinderen had – en zelfs bij één kind – liet ik geen feestje of borrel aan mijn neus voorbijgaan. Sterker nog, negen van de tien keer deed ik het licht uit! Maar sinds nummer 2 er is en in zakelijk opzicht de opdrachten blijven doordenderen, merk ik dat ik keuzes móet maken. Nu ben ik daar van nature al vrij slecht in, maar zeker als ik supermoe ben, duurt zo’n keuzeproces eindeloos. Esther: “Ik merk dat veel vrouwen hiermee worstelen. Mijn nieuwe boek Powermom richt zich dan ook juist op de fase ná de bevalling, dat alles weer een beetje ‘op de rit’ is, want: wat dan? Hoe combineer je gezin, werk en tijd voor jezelf? Ga er maar aan staan! Zeker in de beginfase moet je veel keuzes maken over hoe je het allemaal gaat organiseren. Maar hoe steviger je in je schoenen staat, hoe makkelijker dat gaat. Dat kan aan de hand van drie pijlers van vitaliteit: sport, voeding en ontspanning. De kunst is om wél tijd vrij te maken voor de dingen die je energie geven. Hoe doe je dat en – heel belangrijk – waarom eigenlijk? Want alleen met een krachtige motivatie houd je een verandering vol.”

Keuzes, keuzes, keuzes
Sport, voeding, en ontspanning… om even in te haken op dat laatste: ik merk dat ik na een lange werkdag, boodschappen, koken, de kinderen verzorgen, en vaak nog administratieve liggenblijvers en de bende opruimen, maar wát graag in een verwassen joggingbroek op de bank plof. Er is toch hopelijk niks mis met een avondje uitgeblust Netflixen? Esther: “Nee hoor, zolang je maar beseft dat het wel een keuze is om hieraan toe te geven. En natuurlijk is die keuze makkelijk goed te praten; je hebt jonge kinderen en gebroken nachten, maar… heb je weinig energie, probeer er dan eens níet aan toe te geven, maar te kijken hoe je die energie kunt terugkrijgen. Niet door je leven drastisch om te gooien, maar wel door die vicieuze cirkel in kleine stapjes te doorbreken, zodat je elke dag weer wat meer in je kracht komt te staan. Sport is vaak de katalysator. Zodra je weer actief bent, is het makkelijker om op je voeding te letten, je komt lekkerder in je vel, je zelfvertrouwen groeit en keuzes maken wordt makkelijker. Het gaat niet om finding the balance, maar creating the balance, elke week bekijk je opnieuw welke stappen je kunt nemen. Je zult zien dat alles om je heen ook rustiger wordt.”
Oké, klinkt goed, geweldig zelfs, maar is Esther – zelf succesvol ondernemer én moeder van vier – als powermom niet gewoon de uitzondering op de regel? Esther: “Haha, natuurlijk heb ik ook weleens een baaldag, en dat is prima, maar serieus: als je goed voor jezelf zorgt, zijn die er veel minder! Je wordt stabieler op alle vlakken. En ja, het is hard werken om er te komen, maar ik weet dat het kan.” Merith denkt daar iets anders over: “In mijn praktijk zie ik dat vrouwen onwijs verschillen in het moederschap en in hun energieniveau. Zelf heb ik drie kinderen en de mazzel dat ik goed kan loslaten. Laatst sprak een vriendin me daarop aan, ze zei: ‘Dat wat jij kunt, kán ik niet. Ik heb die energie niet en vind het bijvoorbeeld wél belangrijk dat alle kleding gevouwen en gestreken in de juiste kast ligt.’ Mijn ogenschijnlijk gemak en hoeveelheid energie maakte dat zij een slecht gevoel kreeg over zichzelf. Dat vond ik een eyeopener: misschien zijn er wel veel meer verschillen tussen vrouwen dan wij denken. Zeker in energieniveau. Van tevoren weet je niet wat voor een moeder je zult zijn, maar je weet wel hoe goed je tegen vermoeidheid kunt, daar kun – en moet – je rekening mee houden in je keuzes. Ik wil ervoor waken dat vrouwen met minder energie denken dat ze een slechtere moeder of vrouw zijn – dat levert uiteindelijk alleen maar meer burn-outs op. Het leven is niet volkomen maakbaar.”

Energieslurpers
Zelf ben ik – zoals velen – ook geneigd om vooral de successen van anderen te belichten en niet verder te kijken. Zoals die ene vriendin die fantastische verjaardagstaarten bakt en het huis altijd op orde heeft, of die ander met die bloeiende carrière en dat strakke lichaam. Dat hun relatie hapert, ze hun kinderen voor hun gevoel te weinig zien of legio andere niet-zichtbare problemen hebben, bedenk ik me niet, of weet ik gewoonweg niet. Zo vertelt een vriendin wie het allemaal makkelijk lijkt af te gaan – die met het moordlijf en die topbaan – dat ze momenteel inderdaad goed in haar vel zit, maar hiervoor ook radicale keuzes heeft gemaakt. In haar geval vallen nu de feestjes en partijen af en kiest zij voor werk, kinderen en voldoende sportmomenten. “Misschien dat dit me over een jaar verveelt en maak ik dan andere keuzes, maar dit is waar ik nú energie van krijg.”
Esther: “Veel vrouwen moeten accepteren dat ze niet álles onder controle kunnen hebben, dat je soms moet leren loslaten. In tegenstelling tot veel andere landen denken we in Nederland vaak: dat huishouden doen we er nog wel even bij. Terwijl: kijk nou eens goed naar wat je kunt uitbesteden en waar je tijd kunt winnen? Voor jezelf én voor elkaar. Regel bijvoorbeeld elke donderdag een oppas zodat jij en je partner weer tijd voor elkaar hebben binnen dat hectische bestaan. Alleen al het feit dat zo’n moment gepland staat, geeft rust. Investeer in die vrije tijd, is mijn advies.” Hier is Merith het absoluut mee eens. “Jonge kinderen zijn energieslurpers, om te voorkomen dat je uitgeblust raakt, móet je daarom dingen doen die je energie geven. Wat en hoe verschilt per persoon. De een voelt de behoefte om twee keer in de week een uur te sporten, de ander wil juist om de twee maanden samen of alleen een weekend weg. Bespreek met je partner waar jullie energie van krijgen en regel dat met elkaar. En probeer, zoals Esther ook zegt, waar mogelijk dingen uit te besteden. De boodschappen bijvoorbeeld, of het huishouden! Is dat (financieel) geen optie, kijk dan eens kritisch wat nou écht belangrijk is in het huishouden – face it: het komt toch van je lang zal ze leven nooit af. Ik pleit vaker voor het goed genoeg-schap: soms is het gewoon oké, klaar!”

En oja, met deze bakfiets vol nieuwe inzichten, besloot ik uiteindelijk om wél dat weekend weg te gaan met mijn vriendin. Bij wijze van experiment, als een soort mini-cursus loslaten. En het was… fantastisch. Over twee maanden gaan we weer.

[in kader]
Tip voor 2019: doe leuke dingen met je partner
Merith: “Een grote valkuil bij (jonge) ouders is dat ze geen onderscheid meer maken tussen de ouderrelatie en de partnerrelatie. Echter, de ouderrelatie is voor een groot deel functioneel, je wordt samen al snel een geoliede machine. Heel fijn, maar als de kinderen straks zelfstandig zijn, zit je – hopelijk – nog steeds met elkaar. Dus kies er niet altijd voor om met vrienden of bevriende stellen op pad te gaan, maar ga samen iets leuks doen. Zodat je elkaar weer ziet en spreekt. Wat en hoe vaak bepaal je zelf, als jullie er maar aandacht aan besteden. Ook dat geeft energie.”

[in kader]
De tip voor 2019: smeed (samen) een plan
Esther: “Neem begin van het jaar wat tijd voor reflectie: kijk naar jezelf, naar waar je staat en wat je nú nodig hebt. Wat wil ik het komende jaar bereiken, welke doelen stel ik mezelf? Heb je een partner, smeed die plannen dan samen, zodat je voor elkaar de vrijheid kunt creëren die doelen na te streven.”
[kader boek Powermom: info + fotografie, check: Ingrid Hamers ihamers@kosmosuitgevers.nl]

[einde kopij]

Kim Hopmans voor Ouders van NU – Spijbelen – opzet na fiattering – 30 okt 2018

Mama spijbelt

Brood gesmeerd, kindernagels geknipt, deadlines gehaald, het huis aan kant (reminder: klei nog uit het tapijt pulken), boodschappen binnen, cadeau voor opa gekocht, vriend in de badkamer tegengekomen, check, check, dubbelcheck. Maar… waar blijft journalist Kim Hopmans zelf eigenlijk in dit hele verhaal?

Tekst: Kim Hopmans

“Ik twijfel. Misschien is het toch beter als ik niet ga,” hoor ik mezelf zuchten. Ik heb een dilemma. Eentje in de categorie luxeproblemen weliswaar, maar het gepeins er niet minder om: via via heeft een vriendin kaarten voor een tof feest op de kop getikt. Het is aankomend weekend, in een andere stad, we kunnen er een dagje shoppen én een hotelovernachting aan vastplakken. Mijn agenda laat het in theorie ook nog eens toe. Niets dan mooie dingen dus, wie wil nou niet twee dagen op stap met een vriendin, en vooral zonder kinderen, tijdsdruk, boterhammen smeren, luiers verschonen en aardappels prakken? Elke vezel in mijn lijf schreeuwt: Ja! En toch twijfel ik. Want… mijn kleuter heeft zijn eerste zwemles, daarna zouden we met z’n vieren naar het strand gaan, een dag later hebben we een verjaardag aan de andere kant van het land en… en… [vul hier een triljoen van je eigen triviale redenen in]. Mijn vriend ziet het probleem niet. “Ga gewoon, het zal je goed doen!” Zelf kwam hij vorige week als herboren terug na een fietsweekend in de Ardennen. En ook dat speelt mee, want – zo redeneer ik – als ik dit weekend wegga, zijn we weer niet met z’n vieren. En hoe aantrekkelijk het geopperde uitje ook klinkt, dan beroof ik ons dus allemaal van gezinstijd, door voor mezelf te kiezen. Het voelt een beetje als spijbelen.

Broddellapgeneratie
“Tja,” lacht Esther van Diepen, oprichtster van Mom in Balance en schrijfster van Powermom. “Het verantwoordelijkheidsgevoel dat vrouwen van nature al hebben, wordt in de regel niet minder als daar een gezin bij komt. Veel vrouwen willen het op alle vlakken goed doen en dat perfectionisme kan een valkuil zijn om totaal niet meer aan jezelf toe te komen. Zeker in die eerste, overweldigende fase van het moederschap is het voor velen een uitdaging af en toe eerst aan jezelf te denken.” Dat behoorlijk wat moeders moeite hebben om voor zichzelf te kiezen, komt volgens GZ-psycholoog Merith Cohen de Lara (en eigenaar van Psyche en Zwangerschap B.V.) deels door onze eigen opvoeding. “Wij zijn de broddellapgeneratie, oftewel de eerste generatie die carrière en het moederschap combineert. Terwijl de meesten van ons werken, hadden onze moeders de zorg voorop staan. Dát is ons voorbeeld en maakt dat wij constant het gevoel hebben dat we tekortschieten. Hallo schuldgevoel! We zijn groot geworden met de onbewuste boodschap dat vrouwen de thuissituatie runnen, maar inmiddels is onze werkelijkheid anders: feitelijk zijn we niet meer de moeders die onze eigen moeders waren.”
Hm. Dat klopt wel. Hoewel mijn eigen moeder overleed toen ik tien was en mijn vader – mede daardoor – zowel de moeder- als vaderrol op zich nam, herinner ik uit mijn vroege jeugd dat mijn moeder hoofdzakelijk thuis was. Ze ging pas weer parttime aan het werk toen mijn zus en ik op de basisschool zaten. Bij mijn vriendinnen, een enkele uitzondering daargelaten, was de situatie niet anders: moeder was thuis bij de kinderen en vader zorgde voor het inkomen. Dat heeft invloed op het huidige verschil tussen mannen en vrouwen. Merith: “Vrouwen zijn vanuit hun zwangerschap en borstvoeding al veel meer gewend zichzelf opzij te zetten en rekening te houden met een kind, mannen moeten dat veel meer ‘bedenken’. Maar het gaat ook echt om: wat voor een voorbeeld heb je gehad? Weet je dat we mannen vroeger na hun werk even met rust moesten laten, hun eigen tijd moesten gunnen? In dat licht is het ook niet gek dat mannen van tegenwoordig best te spreken zijn over hun aandeel in de opvoeding of het huishouden, ook al is het minimaal: hij doet immers al veel meer dan zijn eigen vader. Zelf zeg ik altijd tegen mijn man en vrienden: ‘Jullie zijn de laatste generatie van wie dit gedrag gepikt wordt.’ Mijn dochter wordt al zoveel meer gelijkwaardiger opgevoed, die heeft een heel ander voorbeeld.”

Sport, voeding en ontspanning
Overigens heb ik zelf het geluk dat mijn vriend, bij mijn afwezigheid, de zorg en het huishouden vrolijk en probleemloos oppakt, de vriendin met wie ik op stap ga, heeft daar nog een ‘hobbel’ bij. Als zij 24 uur weggaat, legt ze kleding en sportspullen in stapeltjes klaar, ze dekt vast de tafel en bereidt het avondeten voor, zodat er ‘niets kan misgaan’. Esther: “Ik hoor mannen weleens zeggen dat vrouwen minder behoefte hebben aan een weekendje weg of tijd voor zichzelf, maar daar geloof ik niet in. Het is met name het grote verantwoordelijkheidsgevoel van vrouwen dat ten koste gaat van hun ontspanning. Ik spreek regelmatig moeders die trots zijn als ze het tijdens een avondje met vriendinnen ‘gewoon lekker laat maken en niet om 21.30u afhaken’. Echt, zelfs de grootste feestbeesten binden in zodra er kinderen komen.” Herkenbaar. Voordat ik kinderen had – en zelfs bij één kind – liet ik geen feestje of borrel aan mijn neus voorbijgaan. Sterker nog, negen van de tien keer deed ik het licht uit! Maar sinds nummer 2 er is en in zakelijk opzicht de opdrachten blijven doordenderen, merk ik dat ik keuzes móet maken. Nu ben ik daar van nature al vrij slecht in, maar zeker als ik supermoe ben, duurt zo’n keuzeproces eindeloos. Esther: “Ik merk dat veel vrouwen hiermee worstelen. Mijn nieuwe boek Powermom richt zich dan ook juist op de fase ná de bevalling, dat alles weer een beetje ‘op de rit’ is, want: wat dan? Hoe combineer je gezin, werk en tijd voor jezelf? Ga er maar aan staan! Zeker in de beginfase moet je veel keuzes maken over hoe je het allemaal gaat organiseren. Maar hoe steviger je in je schoenen staat, hoe makkelijker dat gaat. Dat kan aan de hand van drie pijlers van vitaliteit: sport, voeding en ontspanning. De kunst is om wél tijd vrij te maken voor de dingen die je energie geven. Hoe doe je dat en – heel belangrijk – waarom eigenlijk? Want alleen met een krachtige motivatie houd je een verandering vol.”

Keuzes, keuzes, keuzes
Sport, voeding, en ontspanning… om even in te haken op dat laatste: ik merk dat ik na een lange werkdag, boodschappen, koken, de kinderen verzorgen, en vaak nog administratieve liggenblijvers en de bende opruimen, maar wát graag in een verwassen joggingbroek op de bank plof. Er is toch hopelijk niks mis met een avondje uitgeblust Netflixen? Esther: “Nee hoor, zolang je maar beseft dat het wel een keuze is om hieraan toe te geven. En natuurlijk is die keuze makkelijk goed te praten; je hebt jonge kinderen en gebroken nachten, maar… heb je weinig energie, probeer er dan eens níet aan toe te geven, maar te kijken hoe je die energie kunt terugkrijgen. Niet door je leven drastisch om te gooien, maar wel door die vicieuze cirkel in kleine stapjes te doorbreken, zodat je elke dag weer wat meer in je kracht komt te staan. Sport is vaak de katalysator. Zodra je weer actief bent, is het makkelijker om op je voeding te letten, je komt lekkerder in je vel, je zelfvertrouwen groeit en keuzes maken wordt makkelijker. Het gaat niet om finding the balance, maar creating the balance, elke week bekijk je opnieuw welke stappen je kunt nemen. Je zult zien dat alles om je heen ook rustiger wordt.”
Oké, klinkt goed, geweldig zelfs, maar is Esther – zelf succesvol ondernemer én moeder van vier – als powermom niet gewoon de uitzondering op de regel? Esther: “Haha, natuurlijk heb ik ook weleens een baaldag, en dat is prima, maar serieus: als je goed voor jezelf zorgt, zijn die er veel minder! Je wordt stabieler op alle vlakken. En ja, het is hard werken om er te komen, maar ik weet dat het kan.” Merith denkt daar iets anders over: “In mijn praktijk zie ik dat vrouwen onwijs verschillen in het moederschap en in hun energieniveau. Zelf heb ik drie kinderen en de mazzel dat ik goed kan loslaten. Laatst sprak een vriendin me daarop aan, ze zei: ‘Dat wat jij kunt, kán ik niet. Ik heb die energie niet en vind het bijvoorbeeld wél belangrijk dat alle kleding gevouwen en gestreken in de juiste kast ligt.’ Mijn ogenschijnlijk gemak en hoeveelheid energie maakte dat zij een slecht gevoel kreeg over zichzelf. Dat vond ik een eyeopener: misschien zijn er wel veel meer verschillen tussen vrouwen dan wij denken. Zeker in energieniveau. Van tevoren weet je niet wat voor een moeder je zult zijn, maar je weet wel hoe goed je tegen vermoeidheid kunt, daar kun – en moet – je rekening mee houden in je keuzes. Ik wil ervoor waken dat vrouwen met minder energie denken dat ze een slechtere moeder of vrouw zijn – dat levert uiteindelijk alleen maar meer burn-outs op. Het leven is niet volkomen maakbaar.”

Energieslurpers
Zelf ben ik – zoals velen – ook geneigd om vooral de successen van anderen te belichten en niet verder te kijken. Zoals die ene vriendin die fantastische verjaardagstaarten bakt en het huis altijd op orde heeft, of die ander met die bloeiende carrière en dat strakke lichaam. Dat hun relatie hapert, ze hun kinderen voor hun gevoel te weinig zien of legio andere niet-zichtbare problemen hebben, bedenk ik me niet, of weet ik gewoonweg niet. Zo vertelt een vriendin wie het allemaal makkelijk lijkt af te gaan – die met het moordlijf en die topbaan – dat ze momenteel inderdaad goed in haar vel zit, maar hiervoor ook radicale keuzes heeft gemaakt. In haar geval vallen nu de feestjes en partijen af en kiest zij voor werk, kinderen en voldoende sportmomenten. “Misschien dat dit me over een jaar verveelt en maak ik dan andere keuzes, maar dit is waar ik nú energie van krijg.”
Esther: “Veel vrouwen moeten accepteren dat ze niet álles onder controle kunnen hebben, dat je soms moet leren loslaten. In tegenstelling tot veel andere landen denken we in Nederland vaak: dat huishouden doen we er nog wel even bij. Terwijl: kijk nou eens goed naar wat je kunt uitbesteden en waar je tijd kunt winnen? Voor jezelf én voor elkaar. Regel bijvoorbeeld elke donderdag een oppas zodat jij en je partner weer tijd voor elkaar hebben binnen dat hectische bestaan. Alleen al het feit dat zo’n moment gepland staat, geeft rust. Investeer in die vrije tijd, is mijn advies.” Hier is Merith het absoluut mee eens. “Jonge kinderen zijn energieslurpers, om te voorkomen dat je uitgeblust raakt, móet je daarom dingen doen die je energie geven. Wat en hoe verschilt per persoon. De een voelt de behoefte om twee keer in de week een uur te sporten, de ander wil juist om de twee maanden samen of alleen een weekend weg. Bespreek met je partner waar jullie energie van krijgen en regel dat met elkaar. En probeer, zoals Esther ook zegt, waar mogelijk dingen uit te besteden. De boodschappen bijvoorbeeld, of het huishouden! Is dat (financieel) geen optie, kijk dan eens kritisch wat nou écht belangrijk is in het huishouden – face it: het komt toch van je lang zal ze leven nooit af. Ik pleit vaker voor het goed genoeg-schap: soms is het gewoon oké, klaar!”

En oja, met deze bakfiets vol nieuwe inzichten, besloot ik uiteindelijk om wél dat weekend weg te gaan met mijn vriendin. Bij wijze van experiment, als een soort mini-cursus loslaten. En het was… fantastisch. Over twee maanden gaan we weer.

[in kader]
Tip voor 2019: doe leuke dingen met je partner
Merith: “Een grote valkuil bij (jonge) ouders is dat ze geen onderscheid meer maken tussen de ouderrelatie en de partnerrelatie. Echter, de ouderrelatie is voor een groot deel functioneel, je wordt samen al snel een geoliede machine. Heel fijn, maar als de kinderen straks zelfstandig zijn, zit je – hopelijk – nog steeds met elkaar. Dus kies er niet altijd voor om met vrienden of bevriende stellen op pad te gaan, maar ga samen iets leuks doen. Zodat je elkaar weer ziet en spreekt. Wat en hoe vaak bepaal je zelf, als jullie er maar aandacht aan besteden. Ook dat geeft energie.”

[in kader]
De tip voor 2019: smeed (samen) een plan
Esther: “Neem begin van het jaar wat tijd voor reflectie: kijk naar jezelf, naar waar je staat en wat je nú nodig hebt. Wat wil ik het komende jaar bereiken, welke doelen stel ik mezelf? Heb je een partner, smeed die plannen dan samen, zodat je voor elkaar de vrijheid kunt creëren die doelen na te streven.”
[kader boek Powermom: info + fotografie, check: Ingrid Hamers ihamers@kosmosuitgevers.nl]